//////

Archiwum

Archiwum dla Luty, 2013

W EPOCE KAMIENNEJ

Luty 27th, 2013 Brak komentarzy

Łatwo było Królowej chwalić się przed Alicją, że potrafi pomyśleć przed śniadaniem o sześciu niemożliwych rze­czach, lecz trudno byłoby jej pomyśleć o sześ­ciu prostych rzeczach. Oto banalny przy­kład: co może być prostsze od okrucha skały — kamienia, który można podnieść jedną ręką  rzucić? Praktyka codzienna wymaga, abyśmy zdobyli choć minimum wiedzy o jego locie  wszak kamień jest najprostszym pociskiem. Ministerstwo Wojny w epoce kamiennej mogło być zainteresowane zleceniem badań nad ba­listyką kamieni, lecz niewielu fizyków, z wy­jątkiem sowicie opłaconych, podjęłoby ten pro­blem. Kamień jest rzeczą zbyt złożoną. Jego kształt jest niesłychanie nieregularny. Zasta­nówmy się tylko, w jak skomplikowany sposób powietrze opływa jego chropowatą powierzch­nię. Jak więc z galimatiasu danych dotyczą­cych indywidualnego kamienia wyselekcjono­wać te, które dotyczyłyby wszystkich pocis­ków?

Kategorie:Czas i przestrzeń Tagi:

UPROSZCZENIE ZAGADNIENIA

Luty 24th, 2013 Brak komentarzy

Aby zagadnienie uprościć, wyciosajmy z ka­mienia bryłę o regularnym kształcie, np. jedną z pięciu pokazanych na rys. 1. Bryły o kształ­cie foremnego czworościanu lub sześcianu wy­dają się dogodniejsze do rozważań ze względu na ich symetrię. A zresztą jakże łatwo wypro­wadzać ogólne wnioski z analizy kształtu tylko tych pięciu regularnych brył! Można więc są­dzić, że są one szczególnie ważnym przedmio­tem rozważań dla osób zawodowo zajmujących się rzeczami prostymi. W rzeczywistości jednak jest inaczej. Założenie, że coś jest’bryłą regu­larną, stanowi wspaniałą koncepcję, jeśli daje najmniejszą szansę rozwiązania problemu. Kep­ler na tej właśnie podstawie z wielkim trudem zbudował teorię Układu Słonecznego. Symetria sześcianu jest ważna w krystalografii.

Kategorie:Czas i przestrzeń Tagi:

RZECZYWISTE OBIEKTY

Luty 22nd, 2013 Brak komentarzy

Niemniej jednak rzeczywiste obiekty o kształcie takiej czy innej bryły regularnej nie odgrywają żad­nej roli w fizyce. Przyczyną ich dyskryminacji jest fakt, że te regularne bryły mają wierz­chołki i krawędzie, toteż ich regularność jest względna: nie wyglądają tak samo, gdy obser­wuje się je z różnych stron. Pewne kierunki są „równiejsze” niż pozostałe. Bryłą regularną pozbawioną wierzchołków i krawędzi jest kula bilardowa, tzw. bila. Bóg świadkiem, że dla fizyka bila jest szczególnie droga. Ma ona w fizyce znaczenie archetypowe i nie dorównuje jej nawet nie­ważka struna.

Kategorie:Czas i przestrzeń Tagi:

NASZ FILOZOF

Luty 15th, 2013 Brak komentarzy

Nasz filozof przyrody z epoki kamiennej mógłby się doma­gać funduszy przeznaczonych specjalnie na produkcję kamieni kulistych. Jednakże mimo niewątpliwego uroku rzeczywista bila nie jest jeszcze rzeczą dostatecznie prostą. Jej wadą jest to, że ma powierzchnię, a powierzchnia —o  czym wspomnieliśmy na początku — nie jest rzeczą prostą. Jednakże każdy obiekt, aby wy­odrębnić się od otoczenia, musi koniecznie mieć powierzchnię.W tym stanie rzeczy wyidealizujmy tę po­wierzchnię w czystej wyobraźni, aby była nie­skończenie ostra, doskonale gładka i całkowicie pozbawiona jakichkolwiek cech. A skoro ideali­zujemy, uczyńmy bilę doskonale jednorodną, z materiału nieskończenie twardego i doskona­le sprężystego — czy nie nazwiemy go uto- p i u m? Oto mamy pierwszą prostą rzecz — bilę zrobioną z utopium. A przecież nic takiego nie istnieje.

Kategorie:Czas i przestrzeń Tagi:

OD SAMEGO POCZĄTKU

Luty 10th, 2013 Brak komentarzy

Bila z utopium jest wytworem wyobraźni, a nikt trzeźwo myślący nie wierzy w realny byt wytworów wyobraźni i w tym kryje się, paradoksalnie, ich siła. Wiemy od samego początku, że to nieprawda, że nie ma niczego takiego jak idealna bila, lecz oszaco­wawszy różnicę między konkretną rzeczą a jej niedoścignionym ideałem możemy zrobić krok naprzód. Prostota pojęciowa idealnej bili jest nieoceniona. Na jednym krańcu skali bila z utopium może zastępować gwiazdę obiegają­cą gromadę gwiazd gdzieś w galaktyce lub pla­netę krążącą wokół Słońca. Na drugim krańcu może ona być atomem — jednym z wielu usta­wionych w regularnej sieci kryształu lub tez błąkającym się jako najdrobniejszy składnik cieczy lub gazu.

Kategorie:Czas i przestrzeń Tagi: